فشارخون بالا

- بالا رفتن فشارخون به بيش از 85/135 غير طبيعي است وپرفشاري خون ناميده ميشود. براي بيماران با گرفتگي عروق كرونر ، اختلال در كاركرد كليه وبيماران ديابتي ، فشارخون بايد كمتر از 80/120باشد .
فشارخون بالا هنگامي ايجاد مي شود كه فشار خون داخل رگهاي خوني افزايش يابد . قلب ،‌سيستم عصبي وسيستم كليوي عواملي هستند كه در اندازه  فشارخون موثر مي باشند .در 95 درصد افراديكه به اين بيماري مبتلا  ميشوند،  علت ابتلا كاملا مشخص نيست . اگر چه پزشكان توانسته اند كه اين بيماري را تشخيص دهند ودرمان كنند اما هنوز علت ابتلا به اين بيماري مشخص نيست.اكثر افراد مبتلا به پر فشاري علايمي ندارند اما اين مشكل ميتواند سبب آسيب حاد يا مزمن به بخشهاي مختلف بدن شود .در مغز اين مشكل به شريانهاي خوني آسيب ميرساند در نتيجه سكته مغزي بروز مي كند. در چشمها  پر فشاري  سبب آسيب به مويرگهاي خوني وبروز اختلال بينايي ودر كليه نيز سبب نارسايي كليه مي شود ممكن است علايمي از قبيل سردرد ،‌دردهاي قفسه سينه وتنگي نفس نيز بروز كند.عده اي  از افراد كه فشارخون بالا دارند فكر مي كنند اگر فقط داروهاي تجويز شده را مصرف كنند فشارخون  آنها درمان خواهد شد در صورتيكه درمانهاي غير دارويي در كاهش فشارخون اهميت زيادي دارد.
پزشكان ودانشمندان براي جلوگيري از ابتلا وهمچنين مراقبت بهتر از بيماران مراحل زير را پيشنهاد ميكنند:
- تصحيح اضافه وزن
- تصحيح رژيم غذايي
- اجتناب از كشيدن سيگار
- كوشش در جهت كاهش استرس وناراحتي عصبي
- افزايش فعاليت بدني


چاقي:
چاقي واضافه وزن مسلما با فشارخون بالا ارتباط دارد.شيوع اين مشكل در افراد جوان دچار اضافه وزن دو برابر ودر افراد
مسن وچاق 50 درصد بيشتر از افراد داراي وزن طبيعي است.
درمردان به ازاي هر 10 درصد افزايش وزن ،‌فشارخون 6/6 ميلي متر جيوه بالا مي رود .كاهش وزن موجب پائين آمدن فشار ماكزيمم ومينيمم مي شود .بيماران مبتلا به افزايش فشارخون ملزم به رعايت رژيم هستند تا وزن آنها با قد واستخوان بنديشان متناسب شود.


رژيم غذايي:
افراد مبتلا به افزايش فشارخون در رژيم غذايي شان بايد مقدار نمك را در رژيم غذايي خود كاهش دهند واز طرفي ميزان پتاسيم وكلسيم دريافتي را افزايش دهند. مصرف نمك باعث احتباس آب ومايعات درداخل رگها شده ودر نتيجه حجم خون را افزايش داده وباعث افزايش فشارخون ميشود. بنابراين ميزان مصرف نمك را محدود كنيد .افزايش پتاسيم رژيم غذايي  باعث كاهش فشارخون وكاهش احتمال بروز سكته  مغزي وبيماري قلبي ميشود. البته مصرف نا به جا وبيش از حد پتاسيم ممكن است خطرناك باشد بنابراين براي تامين ميزان متناسب پتاسيم توصيه مي شود از مصرف غذاهاي آماده خودداري شود وانواع ميوه وحبوبات كه غني ترين منابع پتاسيم هستند ،‌ به اندازه كافي مورد استفاده قرار گيرد.
موز ، زرد آلو ،‌انجير ،‌گريپ فروت ،‌انگور وآلو ميوه هايي سرشار از پتاسيم هستند وسيب زميني ،‌سير ،‌كلم بروكلي ،‌كدو سبز ،‌قارچ وگوجه فرنگي سبزي هاي سرشار از پتاسيم هستند.حبوبات نيز از اين نظر غني اند.
ميوه ها وسبزي ها داراي مقادير كم سديم هستند وبايد زياد مصرف شوند وبه همين دليل در كسانيكه رژيم غذايي شان بيشتر سبزيجات وميوه جات است فشارخون پائين تري دارند.
مركبات ،‌توت فرنگي وسبزي هاي داراي برگ سبز ،‌منبع خوب ويتامين ث هستند ودر كسانيكه كمتر از اين مواد استفاده ميكنند،  فشارخون بالاتر است.
ماهي ،گوشت ومرغ طبخ شده بدون نمك براي افراد دچار فشارخون توصيه مي شود. براي معطر كردن گوشت مي توان از سبزيهاي معطر ،‌ادويه جات وميوه ها استفاده كرد.
ماهي تازه  منجمد يا كنسرو شده بدون آب نمك خوب است .مي توان ماهي را با برگ بو ،‌شويد ، فلفل قرمز وسياه ، ادويه ها،‌مركبات ،‌سس هاي خانگي بدون نمك وساير سبزي ها معطر كرد. ماهي هاي حاوي اسيدهاي چرب مفيد از قبيل حلوا، قزل الا وقباد چندين بار در هفته توصيه مي شوند.
سبزي هاي ريشه اي از قبيل سيب زميني ، برنج ، ماكاروني ، رشته ها وحليم بدون نمك ،‌همچنين مواد نشاسته اي داراي سديم كم هستند ومي توان به عنوان پايه اي براي وعده غذايي از آن استفاده كرد .
دانه كنجد وسبزيهاي برگ سبز ، منابع كم سديم وتامين كننده كلسيم هستند وبراي بيماران بسيار مفيد است.
سير نيز به كاهش فشارخون كمك مي كند.
رژيم غذايي كم چربي ، فشارخونتان را كاهش مي دهد اگر در منزلتان غذا مي خوريد فقط مقدار كمي نمك به غذا اضافه كنيد( در صورت امكان اصلا اضافه نكنيد ) از مصرف نمك سر سفره نيز خودداري كنيد.

درطبخ به جاي كره وروغن نباتي جامد بهتر است از روغن زيتون ،‌سويا استفاده كرد.


از چه غذاهايي بايد پرهيز كرد؟
از سوسيس ،‌كالباس ،‌كنسرو گوشت ،‌برگرها وساير فرآورد هاي گوشتي به علت دارا بودن مقادير بالاي سديم بايد پرهيز كرد.سبزي هاي كنسرو شده در اب نمك ، زيتون شور، چيپس وساير تنقلات شور نبايد مصرف شوند.
غذاهاي رستوراني نيز اكثرا بيش از حد لازم حاوي نمك ميباشند ولذا مصرفشان مضر است.
ماهي دودي  يا كنسرو شده وتن ماهي سرشار از سديم است.سس ها ، سوپ ها ، كنسرو لوبيا وساير غذاهاي آماده مصرف مي تواند سبب تشديد بيماري شود.
مواد حاوي كافئين نوشابه هاي كولا وشكلات سبب افزايش فشارخون مي شوند وبايد درحد اعتدال مصرف شوند. عادت كنيد ازروي برچسب موادغذايي پي به ميزان سديم آن ببريد درصورتيكه مقدار سديم آن زياد است مصرفش نكنيد.
از مصرف خودسرانه شربتهاي دارويي مانند شربتهاي ضد اسيد معده يا آنتي بيوتيك كه ممكنست نمك زياد داشته باشد خودداري كنيد.


سيگار
سيگار وساير دخانيات باعث افزايش فشارخون ميشود كه  در نهايت  ممكن است منجر به بروز سكته مغزي يا قلبي شود .همچنين اثر داروهاي ضد فشارخون را كاهش ميدهد ووضعيت چربيهاي بدن را مختل ميكند.ترك سيگار خطر بيماري قلبي – عروقي ، ريوي وسرطان را به ميزان قابل توجهي كاهش مي دهد

.بنابراين مصرف سيگار ودخانيات را به طور كامل ترك نمائيد.


استرس
استرس يكي از مهم ترين عوامل ايجاد كننده بيماري فشارخون است بنابراين در هنگام عصبانيت آرامش وخونسردي خود را حفظ كنيد واز نگراني وعصبانيت بي مورد پرهيز كنيد.
راهي براي كاهش دادن استرس هايتان پيدا نمائيد ورزش،‌ريلاكسيش(‌قرار دادن بدن در شرايطي آرام وبي دغدغه وبدون فشار وتنش وتنفس عميق) راهي خوب براي بدست آوردن وبازيابي انرژي تان واحساس سبكي وراحتي است.


فعاليت وورزش
فعاليت بدني وورزش منظم ومداوم داشته باشيد وحداقل روزانه نيم ساعت حركات سبك را انجام دهيد .پياده روي تند وبه مدت 35 تا 45 دقيقه درروز مي تواند شما را در كاهش فشارخونتان كمك نمايد. اگر مشكل قلبي داريد قبل از برنامه ريزي درمورد ورزش كردن ونحوه انجام آن حتما با پزشك خود مشورت نمائيد .حركات  ورزشي بايد به تدريج شروع شود ودرصورت پيدايش تنگي نفس ، سرگيجه يا درد جلوي قلبي متوقف گردد. بيماران مبتلا به افزايش فشارخون بايد از ورزشهاوكارهاي سنگين وناگهاني مانند وزنه برداري، كشتي،پاروزدن ، ‌هل دادن يا كشيدن اجسام سنگين خودداري كنند چون ممكنست فشارخون آنها را تاحد خطرناكي بالا ببرد.با رعايت رژيم غذايي ،‌ورزش وفعاليت ومصرف به موقع داروها ميتوانيد عوارض فشار خون را كنترل كنيد واز زندگي طبيعي برخوردار باشيد.